|
Picasso’nun, kadınları kendine âşık etmek için kullandığı sözdü bu. Peki Nietzsche Salome’ye, Dali Gala’ya ne söylerdi? Yeni çıkan Dahiler ve Aşkları bunu anlatıyor
Soğuk ülkelerin donuk bakışlarıyla süslenmiş bir yüz, boyundan aşağıya dökülen siyah bir elbise ve elbisenin yırtmacından sızan davetkâr bacaklarıyla adım adım Rusya’dan Almanya’ya ve sonra da dünyanın tüm entelektüel başkentlerine uzanan bir aşk yolculuğu onunki. Sadece bir kadın değil, tüm erkekleri baştan çıkaracak bir Rus güzelliği, tüm kadınları kıskandıracak bir eda; Lou Salome... Yüzyılın başında özellikle Paul Ree, Rilke ve Nietzsche’nin âşık olduğu, ama kimsenin olmayan bir kadın o... Bir deha olmasına karşın adı hep âşıklarıyla anıldı. Nietzsche “Kadınlara mı gidiyorsun kırbacını unutma” derken Salome’ye kızgındı. Rilke en önemli şiirlerini ondan aldığı esinle yazdı... Ama o kimsenin olmadığı gibi kimse tarafından da yeteri kadar tanınamadı ve bir dönem Avrupa’da dolaşmış bir kadın hayaleti olarak kaldı. Özcan Erdoğan’ın hazırladığı Dahiler ve Aşkları adlı kitapta kendisi için yine bir başlık açılmasa da, Yüksel Pazarkaya’nın yazdığı Rilke yazısında geniş bir yer kaplıyor. Tıpkı birçok insanın hayatında kapladığı gibi... İkaros Yayınları’ndan çıkan Dahiler ve Aşkları, adından anlaşılacağı gibi dahiler ve onlara âşık olanları biraraya getiriyor. Yaşamlarından kesitlerle aşkları anlatırken, dönem ve aşkların edebiyata nasıl yansıdığının çetelesini tutuyor. Daha önce çeşitli yayınevleri ve yazarlar tarafından benzeri kitaplar yapılsa da Dahiler ve Aşkları için farklı bir çalışma diyebiliriz. Kitapta sanat, edebiyat, bilim ve düşünce tarihinin önde gelen 40 ismini Türk edebiyatının genç kuşak yazarları anlatıyor. Aragon’la başlayan kitap Beethoven, Kafka gibi isimleri aşkları ekseninde anlatırken, benzeri kitaplarda pek olmayan bir şeyi de yapıyor ve Nâzım Hikmet, Yahya Kemal gibi Türk edebiyatının önde gelen isimlerinin yanında Mevlana’yı da anlatıyor... Picasso’nun tüm kadınları baştan çıkarmak için aynı sözcüğü kullandığını ve her gördüğü güzel kadına, “Sizi tanımadan önce resminizi yapmıştım” dediğini, Dali ve Gala arasındaki aşkın boyutunu, Camille Claudel ve Rodin arasında hiç eskimeyen, yok olmayan tutkuyu ve Nâzım’ın kadınlarını Türkiye’nin genç kalemlerinden okuyacaksınız. 24.06.2008 Dahiler ve Aşkları, Hazırlayan: Özcan Erdoğan, İkaros Yayınları, 688 sayfa |